Меню
6+

Сетевое издание «Кюре»

28.02.2022 10:25 Понедельник
Категории (3):
Если Вы заметили ошибку в тексте, выделите необходимый фрагмент и нажмите Ctrl Enter. Заранее благодарны!

Дидед чIалан конференция – цIуд лагьай сеферда

2022-йисан 18-февралдиз Сулейман-Стальский районда, Кьасумхуьруьн И. Гь. Тагьирован тIварунихъ галай Культурадин дворецда, «Лезги чIал хуьнин, вилик тухунин ва машгьур авунин карда милли прессадин везифаяр» темадай Х-юбилейдин илимдинни тежрибадин конференциядин пленарный заседание кьиле фена.

Марифатдин мярекат Сулейман-Стальский райондин администрацияди ДГУ-дин филологиядин факультетдин дагъустандин чIаларин кафедрадин иштираквал аваз ва Мергьеметлувилин «Умуд» фондуни пулунин такьатрин куьмек гуналди тешкилнавайди тир.

Сулейман-Стальский районда тухузвай илимдинни марифатдин зурба форумди гъиле авай йисуз международный дережа къачуна. Маса регионрай ва уьлквейрай тир форумдин иштиракчияр патал Инстаграмда онлайн-эфир тешкилнавай.

Сифтедай Культурадин дворецдин вилик «Лезги чIал» шииратдин флэшмоб кьиле фена, ана са шумуд хуьруьн аялрин бахчайра тербия къачузвай аялри лезги чIалалди ва устадвилелди Алирза Саидован шиир кIелна.

Формудин иштиракчияр ва мугьманар патал Культурадин дворецдин фойеда ктабринни иллюстрация къалурунин выставкаяр, конкурсрин кIвалахар ва фотоальбомар, вилик йисара тухвай конференцийрин материалар, лезги чIал ахтармишзавайбурун зегьметдин кIвалахар, милли искусстводин шейэрин ва художественный сентякарвилерин выставкаяр, гьакIни образованидин ва культурадин идарайрин тематикадин стендар акъуднавай. Мугьманар милли кухнядин къайдайрал амал авуна гьазурнавай хуьрекривди, ширинлухривди, мижейривди къунагъламишна.

Республикада милли чIалал акъатзавай общественно-политический «Лезги газетдин» 100 йисан ва Сулейман-Стальский райондин общественно-политический «Куьредин хабарар» газетдин 90 йисан юбилейриз талукьарнавай лезги чIал хуьнин, вилик тухунин ва машгьур авунин конференциядин пленарный заседание Сулейман-Стальский райондин Кьил Нариман Абдулмуталибова ачухна, ада илимдинни марифатдин форумдин иштиракчияр ва мугьманар тебрикна.

- Играми ва багьа тир иштиракчияр, мугьманар!, — лагьана Нариман Абдулмуталибова. – Ихтияр це заз къенин лишанлу мярекатда куьн тебрикдай ва квез и сувар мубаракдай. Дидед чIалаз талукьарнавай сувар чна йиса кьве сеферда кьиле тухузва: февралдиз ва октябрдиз. Гьа идалди чун общественностдин ва профилдин пешекаррин фикир дидед чIал вилик тухунин къенин юкъуз важиблу тир месэладал желб авуниз мажбур жезва. И карда заз кьетIидаказ чи педагогрин, тербия гузвайбурун, илимдин ва яратмишдай интеллигенциядин, СМИ-дин векилрин, культурадин работникрин, школьникрин ва чIалахъ рикI кузвай вирибурун зегьмет, абуру кьунвай тереф къейд ийиз кIанзава. Чи къенин мярекатда Махачкъаладай ва къунши районрай тир мугьманри, Москвадай атанвай ФЛНКА-дин векилри иштиракзава. Къазахстанда, Туьркияда, Азербайжанда, Нидерландияда, АОЭ-да ва къецепатан маса уьлквейра яшамиш жезвай лезги интеллигенциядин векиларни къерехда акъвазнавач, абуру видео-алакъадин къайдада мярекатдин иштиракчийриз тебрикар ракъурна. Мадни за мярекат тешкилунин карда иштирак авур вирибуруз чухсагъул лугьузва. Образованидин организацийрилай, культурадин идарайрилай, информациядин агентстводилай, теклифар гвай инсанрилайни за разивал къалурзава, абуру марифатдин ва яратмишунрин серенжемра активвилелди иштиракзава. Конференция нетижалуди хьун, ада дидедин чIал хуьнин ва вилик тухунин месэлайра талукь министерствойрин, ведомствойрин, учебный заведенийрин ва институтрин фикир желб авун лазим я. Конференция юбилейдинди хьунихъни метлеб ава. Са шакни алачиз, дидед чIал ва этнокультура хуьнин карда милли прессади роль екеди я. СМИ ва СМК себеб яз чIал жуьреба-жуьре дережайра вилик физва. Кьилди за Мергьеметлувилин «Умуд» фондуниз, адан учредитель тир Имам Музамудинович Яралиеваз илимдинни марифатдин ва культурадин проектра куьмек гунай ва абурун тереф хуьнай чухсагъул лугьузва.

Райондин Кьил Нариман Абдулмуталибова къейд авурвал, илимдинни тежрибадин конференция кьве юкъуз кьиле фида: сифте юкъуз пленарный заседание, пакадин юкъуз — секцийрин кIвалах.

Форумдал сифте гаф Дагъустан Республикадин Гьуьрметлу депутат, профессор Гьамидулагь Мегьамедоваз гана.

Мярекатдин иштиракчияр ва мугьманар тебрик авуналди, машгьур общественно-политический деятель ва педагогвилин зегьметдин ветеран Гьамидулагь Мегьамедов республикада дидед чIал арадал атунин ва вилик финин рекьел гегьеншдиз акъвазна. ЧIалахъ галаз алакъалу гзаф месэлаяр общественный дережада, кьилди къачуртIа, шегьердин мультикультурадин шартIара гьял тавунвайбур яз ама.

Профессор Гьамидулагь Мегьамедован фикирдалди дидед чIаларин дережа хкажун, кесерлу авун лазим я.

ДР-дин Гьуьрметлу депутатди этнопросветительский кIвалахдай райондин Кьил Нариман Абдулмуталибоваз чухсагъул лагьана.

- Дидед чIал тек са школадин образованидин, хизандин арада рахунин затI туш, ам гьакIни акьалтзавай несил дуьз рекьеваз тербияламишдай, общество, тарихдин ирс вилик тухудай ва къвезмай несилдал агакьардай такьатни я, — къейдна эхирдай Гь. Мегьамедова.

Дагъустан Республикадин Халкьдин Собранидин ва Гьукуматдин патай тебрикдин келимаяр гваз официальнидаказ мярекатдал Дагъустандин Халкьдин Собранидин образованидин ва илимдин Комитетдин Председателдин заместитель Абдулвагьид Лабазанов рахана. Ада муниципалитетда чIехи дережада чIал хуьниз ва вилик тухуниз талукьарнавай мярекат

гьар йисуз тухун тебрикна, адахъ еке метлеб авайди къейдна, и кардай райондин Кьил Нариман Абдулмуталибоваз чухсагъул лагьана.

Конференциядин пленарный заседанидин сергьятра аваз публицист ва тарихчи Ризван Ризванов, республикадин «Леги газетдин» кьилин редактор Мегьамед Ибрагьимов (ада газет 100 йисан девирда фейи рекьикай доклад авуна), райондин «Куьредин хабарар» газетдин кьилин редактор Асият Мирзалиева (ада и газетдин 90 йисан юбилейдиз талукьарнавай доклад авуна), «Дагъустандин дишегьли» журналдин редактор Наира Шихбабаева, Ахцегь райондин «ЦIийи дуьнья» газетдин кьилин редактор Дашдемир Шерифалиев, Кьурагь райондин администрациядин Кьилин заместитель Рамазан Катибов, Дагъустадин писателрин Союздин лезги секциядин руководитель ва «Дагестан» РГВК-дин милли вещанидин редактор Владик Батманов, «ДНИИП им. А. А. Тахо-Годи» ГБУ-дин дидед чIалари сектордин илимдин чIехи къуллугъчи Жаклина Мейланова, ФЛНКА-дин векил Асрет Ибилкьасумов, Хив райондин образованидин управленидин методист Къачмаз Меликов, шаир Сажидин Саидгьасанов, Белиждин гимназиядин дидед чIалан ва литературадин муаллим Гъулангерек Ибрагьимова, Вини СтIалрин юкьван школадин дидед чIалан ва литературадин муаллим Минаят Муталибова рахана.

Пленарный заседанидин иштиракчияр видео-алакъадин къайдада Бакуда акъатзавай «Самур» газетдин кьилин редактор, писатель ва публицист Седакъет Керимовади, алай вахтунда Саудовский Аравияда авай писатель, филологиядин илимрин кандидат ва ДР-дин лайихлу юрист Абил Межидова, Нидерландиядай лезги шаир Гуьлжагьан Мисрихановади, Санкт-Петербургдай шаир Гуьзела Гьасановади, Азербайжандин Къусар райондай тир шаир Эйваз Гуьлалиева, Актаудин (Къазахстан) «Самур» тIвар алай лезгийрин этно-культурадин центрадин руководитель Гьажимегьамед Селимова тебрикна.

Рахай инсанрин келимайриз, теклифриз баянар гун яз райондин Кьил Нариман Абдулмуталибова къейд авурвал, муниципалитетда лезгийри чIалан культура хуьн ва вилик тухун патал еке кIвалах тухузва. Идалайни гъейри, районди ва адан агьалийри республикада ва адалай къеце тухузвай метлеблу культурадинни марифатдин мярекатрин ва серенжемрин тереф хуьзва, куьмекар гузва.

Конференциядин сергьятра аваз дидед чIал вилик тухуник пай кутазвай, чпихъ агалкьунар авай инсанрив медалар, грамотаяр, пишкешар вахкана. ИкI, райондин Кьил Нариман Абдулмуталибова Сулейман-Стальский райондин Гьуьрметдин грамотаяр «Куьредин хабарар» газетдин кьилин редактор Асият Мирзалиевадив, «2022-йисан дидед чIалан лап хъсан муаллим» Индира Шидиевадив, райондин Кьилин тIвар кхьенвай гъилин сятер зегьметдин ветеран, «Куьредин хабарар» газетдин виликан редактор Мирземет Нажафовав, и газетдин экономикадин отделдин заведующий Хазран Кьасумовав, Эминхуьруьн юкьван школадин дидед чIалан ва литературади муаллим Жамиля Жигеровадив, райондин Кьилин Чухсагъулдин чарар «Куьредин хабарар» газетдин культурадин отделдин заведующий Абидин Камиловав, и газетдин стилист-корректор Суьлгьуьжат Баламетовадив, Вини СтIалрин юкьван школадин дидед-чIалан ва литературадин муаллим Минаят Муталибовадив, Кьасумхуьруьн 3-нумрадин, Курхуьруьн ва Агъа-СтIал Къазмайрин аялрин бахчайрин тербиячияр тир Фироза Ибрагьимовадив, Сунаханум Велибековадив ва Тамила Куругълиевадив вахкана.

Милли «Лезги газетдин» 100 йис тамам хьунин медалар газетдин кьилин редактор Мегьамед Ибрагьимова Сулейман-Стальский райондин Кьил Нариман Абдулмуталибовав, шаир Сажидин Саидгьасановав, райондин культурадин отделдин начальник Майрудин Бабахановав ва «Куьредин хабарар» газетдин редакциядив вахкана. Еке метлеб авай «Лезги газетдин» 100 йис» медалдиз культурадинни марифатдин гзаф мярекатрин тешкилатчи ва идеядин руьгь кутазвайди тир меценат, ДР-дин Халкьдин Собранидин депутат Имам Яралиевни лайихлу хьана.

«Лезги газетдин» кьилин редактор Мегьамед Ибрагьимова къейд авурвал, Сулейман-Стальский районда газетдин подписчикарни, адахъ галаз алакъа хуьзвай журналистарни, мухбирарни вири муниципалитетрилай гзаф ава. Гьа мярекатдин сергьятра аваз ада журналистар ва мухбирар тир Асият Мирзалиевадив, Абидин Камиловав, Хазран Кьасумовав, Тегъи Мегьамедовав, Райсудин Набиевав, Вадим Жамалдиновав, Агьмедпаша Агьмедпашаевав, Нажмудин Шихбабаевав, Масуб Магьмудовав «Лезги газетдин» Гьуьрметдин грамотаяр вахкана.

Гзаф маса мярекатра хьиз, и мярекат патални Мергьеметлувилин «Умуд» фондуни пишкешар, пулдин призар тайинарнавай. Меценат Имам Яралиеван «Умуд» фондунин векил Савин Велиева, тебрикдин келимаяр рахайдалай гуьгъуьниз, дидед чIал хуьнихъ ва вилик тухунихъ элкъуьрнавай жуьреба-жуьре конкурсрин гъалибчийрив ва приздин чкаяр кьурбурув пишкешарни пулдин призар вахкана. ИкI, фондунин патай пулдин призриз муаллимар тир Индира Шидиева, Диляра Рамазанова, Салигьат Гьажибалаева, Анета Тагьирова, Сегьерханум Османова, аялрин бахчайрин тербиячияр тир Сунаханум Велибекова, Фируза Ибрагьимова, Мугужат Пиругъланова, Зинаида Агьмедова, Жарият Абдурагьманова, «Дидед чIалал Дагъустандин авторрин эсерар кIелун» конкурсдин гъалибчи Алина Тагьирова, аялрин бахчайра тербия къачузвай Динара Абдулазизова, Зубейда Межидова, Эфенди Мегьамедрасулов, Хадижа Наврузбекова, Имам Фейзулаев ва Алина Меликова, «Ручей хрустальный языка родного» конкурсдин гъалибчияр ва призерар Маида Вагьабова, Фархад Рамазанов, Зарина Ханова, Замир Небиев, Арина Абдулаева, Аида Абдуселимова, Али Алиев, Сагид Темирханов ва Сафия Цмиханова, «Эбеди тIвар тунвай шаир» конкурсдин гъалибчияр ва призерар Агъахан Загьиров, Зулейха Къафарова ва Суна Гьажиагьмедова, «Куьредин ярар» культурадин центрадин руководитель Агьмедпаша Агьмедпашаев, урус пешекаррикай кхьей ктабдин автор Гьажи Ильясов, гьакIни «Лезги чIал чирунин ва хуьнин лап хъсан школаяр» тIварар къачур Эминхуьруьн ва ЦIийи поселокдин юкьван школаяр лайихлу хьана. «Ручей хрустальный языка родного» конкурсдин вири иштиракчийриз «Умуд» фондуни сертификатарни гана.

«Умуд» фондунин векил Савин Велиева конференциядин иштиракчияр Имам Яралиеван тIварунихъай тебрикна, мадни ада алава хъувуна хьи, лезги чIал хуьнихъ рекье тунвай программайрин тереф фондуни къенлай кьулухъни хуьда.

Пленарный заседанидин эхирдай адан иштиракчийриз ва мугьманриз аялрин яратмишунрин КIвалин, аялрин музыкальный школадин, аялрин бахчайрин ва школайрин коллективри концертдин программа къалурна.

Добавить комментарий

Добавлять комментарии могут только зарегистрированные и авторизованные пользователи. Комментарий появится после проверки администратором сайта.

6